گفتمان جهان بدون خشونت و افراط گرایی در مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران

نوشته شده در تاریخ ۱۲:۰۰:۰۰ ۱۳۹۴/۰۹/۲۵ و در حوزه های اخبار و رویدادها - ۰ نظر
گفتمان جهان بدون خشونت و افراط گرایی در مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران
حکمت و فلسفه: در ادامه دومین دور گفتگوی دینی مرکز گفتگوی ادیان و تمدن های سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی با اندیشمندان اسلوونی، در سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی(۲۳آذر۹۴)، دیدار، گفتگو و نشستی در مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران برگزار شد.

در ادامه دومین دور گفتگوی دینی مرکز گفتگوی ادیان و تمدن های سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی با اندیشمندان اسلوونی، در سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی(23آذر94)، دیدار، گفتگو و نشستی در مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران برگزار شد.

در این نشست تنی چند از استادان مؤسسه از جمله دکتر شهین اعوانی،  شهرام پازوکی ، حمیدزاده و... حضور داشتند،  اندیشمندان مسیحی اسلوونی نیز در این نشست به ارائه مقاله و سخنرانی پرداختند؛ تادی استرخوتس، دبیرکل کنفرانس اسقفان سوئیس و استادیار دانشکده‌ الهیات، بویان ژالتس، دانشیار و پژوهشگر ارشد در دانشکده الهیات، ویکوو استراخونیک، استادیار و دانشیار پژوهشی در دانشکده‌ الهیات، ماری یوژه اوسردکار، استادیار دانشکده‌ الهیات و لنارت اشکوف، استاد مؤسسه مطالعات فلسفی دانشگاه پریمورسکا و دانشکده‌ الهیات دانشگاه لوبلیانا ، در این نشست حاضر شدند.

در این نشست دکتر شهرام پازوکی مدیر گروه ادیان و عرفان مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران  نیز علاوه بر شرکت در جلسه بحثی را با عنوان "مفهوم غیر در عرفان اسلامی" ارائه نمودند.

علاوه بر ایراد سخنرانی و ارائه مقاله، بحث و تبادل نظر؛ بخشی از جلسه به پرسش و پاسخ و تبادل نظر بین استادان ایرانی و اسلوونیایی گذشت. لازم به ذکر است توافق شد مقالات ارائه شده در این نشست به طور مشترک به چاپ برسد.

گفتنی است در همین راستا روز قبل دکتر خسروپناه رئیس مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران سخنرانی خود را با عنوان «نقش عقلانیت حکیمانه» در جلوگیری از خشونت و افراط گرایی در سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی ارائه کرده بودند.

این سلسله نشست ها در واکنش سازمان ملل به سخنرانی رئیس جمهور کشورمان در مجمع عمومی سازمان ملل متحد در سال 1392 و صدور قطنامه مجمع عمومی آن سازمان علیه خشونت برگزار می‌شود.

دور اول این گفتگوها در اردیبهشت ماه سال جاری با موضوع بررسی ابعاد فرهنگی قطعنامه سازمان ملل با عنوان "جهان عاری از خشونت و افراط گری" در تهران برگزار شده بود.

در ادامه چکیده ی مقالات هیات اسلوونیایی که در اجلاس گفتگوی ادیان ارائه شده است را می‌خوانید.
1. بویان ژالتس ، دانشیار و عضو ارشد تحقیقات دانشکده الهیات دانشگاه لوبلیانا
موضوع : موانع موجود بر سر زاه گفتگو و همزیستی مسالمت آمیز : اسلام گرایی و اسلام هراسی

ساختار این مقاله به شرح زیر است. در قسمت اول ، اهمیت موضوع مقاله توضیح داده میشود. نویسنده بر این باور است که گفتگو یک مسئله ی مهم و حیاتی برای ایجاد صلح در جهان است. وی سپس به طور خلاصه شرایط و عوامل اصلی این گفتکو را مورد بررسی قرار میدهد.  محور مقاله وی بر این اساس استوار است  که اسلام گرایی از یک سو و اسلام هراسی از سوی دیگر دو عامل بسیار مضر برای ترویج گفتگو در دنیای مدرن هستند. اگرچه این دو در دو قطب متضاد از یکدیگر هستند اما به یک سطح و یا یک نوع تفکر متعلق اند. این دو مقوله  به شیوه های مختلف در ارتباط و تعامل با یکدیگر هستند. در قسمت دوم مقاله ، اسلام گرایی با جزییات بیشتر توصیف میشود. نویسنده در دسته  اسلام گرایی رهبران ، نظریه پردازان و آموزه های  خاص آنان را به ترتیب ( مانند وهاب ، قطب ، فرج ، بن لادن و ظواهیری ) و برخی جنبش ها ، گروه ها و سازمان ها ( مانند القاعده ، داعش و غیره ) را قرار میدهد. در قسمت سوم نویسنده مفهوم اسلام هراسی و عناصر و ویژگی های اصلی آن را که نمایندگانشان به اسلام نسبت میدهند تحلیل و بررسی میکند و سپس  ریشه های اسلام هراسی را مورد بررسی قرار میدهد. در قسمت آخر نویسنده برخی از ادعاها و ایده ها را به ترتیب درباره توسعه ی احنمالی آینده و اعمال گروه های اسلام گرا بیان میکند و راه های مقابله با اسلام هراسی را نیز ذکر میکند. او در پایان به ما گوشزد میکند که در این راه باید نگرش مناسب نسبت به هر دو مقوله ی خطرناک و مضر اسلام هراسی و اسلام گرایی داشته باشیم.

کلمات کلیدی :  اسلام گرایی ، اسلام هراسی ، گفتگو ، صلح ، توتالیتاریسم ، خشونت و تروریست

2. ویکوو استراخونیک ، استادیار و دانشیار پژوهشی در دانشکده‌ی الهیات دانشگاه لوبلیانا
        موضوع : عدالت جهانی ، ادیان و مهمان نوازی

در این مقاله ابعاد انتخاب شده از  مباحث مربوط به عدالت اجتماعی به خصوص ابعادی که مرتبط با مفهوم مهمان نوازی هستند مورد خطاب قرار گرفته اند. در ابتدا عوامل عدالت همانگونه که توسط اونارا اونیل ایجاد شده  معرفی و با دقت شرح داده شده است و سپس اهمیت آن در دیدگاه عدالت جهانی مورد تاکید قرار گرفته است. این مسائل زمینه را برای نزدیک شدن به مفهوم مهمان نوازی  نه تنها فراهم کرده و بلکه راه را برای بیان سوالاتی نظیر  سوالات زیر در راستای عدالت جهانی باز کرده است : چه کسی مهمان نوازی میکند؟ به چه کسی آن را بدهکار هستیم و تا چه مقدار؟ اهمیت این سوالات در مقاله ی  سیلا بن حبیب و دفاع او  از حق مهمان نوازی به وضوح  نمایان است. تمامی این مسائل راه را برای توسعه  ایده ی عوامل مهمان نوازی که شامل مذاهب و جوامع مدهبی است باز میکند.

ادیان منابع مهم درک کامل و درست از ابعاد مهمان نوازی است در حالی که جوامع مذهبی لنگرگاه ظرفیت برای اعمال ابعاد مهمان نوازی است. در پایان،  این مقاله فهرستی کلی از وظایف و مسئولیت های این عوامل را با توجه به حق مهمان نواری را ارائه میدهد.

کلمات کلیدی : اخلاق جهانی،  عدالت جهانی ، عدالت جهان شمول ، عوامل عدالت ، ادیان ، جوامع دینی ، مهمان نوازی

3. پروفسور لنارت اشکوف ،  موسسه مطالعات فلسفی دانشگاه پریمورسکا و دانشکده‌ی الهیات دانشگاه لوبلیانا ، اسلوونی
ایمان و فروتنی : در باب آینده ی حکمت ادیان

در این مقاله نویسنده بر آن است تا یک نظریه ی جدیدی از مذهب را براساس دو نظریه پرداز غربی ویلفرد کانتفیلد اسمیت ، یک دانش پژوه و متخصص الهیات اهل کانادا و روبرتو مانگابریا آنگر دانش پژوه  عملگرای برزیلی آمریکایی ( پروفسور و استاد حقوق در هاروارد و فیلسوف ادیان) ارائه دهد.  هدف از این مقاله در وهله ی اول ارائه‌ی تعریفی از وظیقه اصلی در زمان ماست و در راستای این هدف ما با کتاب پیتر اسلوترجیک که اخیرا چاپ شده است آغاز می کنیم . بحث بیشتر بر سر داشتن دیدگاهی منتقدانه تر نسبت به نظریه های اخیر فلسفی از مذهب و ارائه‌ی یک  صورت فلکی جدید است که بتواند راهگشای هر دو حکمت الهی از نوع اسمیت و فلسفه ی عملگرای آنگر باشد که بعدها میتواند با حال و هوای اخلاق اجتماعی و سیاسی برانگیخته شود. در این مقاله در پایان ارزومندیم که نیاز به مذهب مبتنی بر دو اصل ایمان و فروتنی در زمان ما ثابت شود.

4. دکتر تادی استرخوتس ، استادیار دانشکده ی الهیات ، دانشگاه لوبلیانا ، اسلوونی
خانواده و مذهب : دو منبع اخلاقیات و عدم خشونت

خانواده یکی از قدیمی ترین ارزشهایی است که بسیار فراتر از نهاد های دولت و تمدن است. در تمامی ادیان توحیدی خانواده به عنوان یکی از مهمترین ارزشها قلمداد شده است. ارزش خانواده در جایی  معنا پیدا میکند که عشق همسران به یکدیگر ابراز میشود ، بچه ها به دنیا می آیند و آموزش میبینند و ایمان از یک نسل به نسل دیگر منتقل میشود. نتایج  بسیاری از مطالعات اجتماعی نشان داده است که کودکانی که در خانواده هایی بزرگ شده اند که امر ازدواج بین پدر و مادر آنها صورت گرفته است کمتر در معرض خطر ابتلا به رفتارهای ضد اجتماعی , اعتیاد ، افسردگی و نتایج ضعیف در مدرسه بوده اند. در مباحث اخیر مربوط به تئوری جنسیت و قانونی کردن مدل های جدید جایگزین زندگی مشترک بدون ازدواج در غرب ، این نکته خائر اهمیت است که بر ازدواج بین زن و شوهر به عنوان یک عامل موثر در توسعه اقتصادی استوار و ثابت ، امنیت اجتماعی ، صلح و دیدگاه جمعیت شناختی تاکید میشود.  در هر جامعه ی مدرن ، تقویت ارزشهای خانواده و مذهب بسیار اهمیت دارد، زیرا به طور علمی نیز ثابت شده است که افراد مذهبی بیشتر به سمت انتخاب زندگی خانوادگی و انتقال زندگی انسانی گرایش دارند.

5. دکتر  ماری یوژه اوسردکار ، استادیار دانشکده ی الهیات ، دانشگاه لوبلیانا ، اسلوونی
دلالیل گفتگوی بین کاتولیک ها و مسلمانان  بر اساس آموزه های کاتولیک

دلالیل گفتگوی بین کاتولیک ها و مسلمانان  بر اساس آموزه های کاتولیک : ارائه ی حاضر به 5 بخش تقسیم میشود. در بخش اول ، این مساله بیان میشود که دومین شورای واتیکان ، اولین مجمع کاتولیک است که با دیدی مثبت در رابطه با ادیان دیگر سخن میگوید. در دومین بخش ، ماده ی 16 قانون اساسی جزمی کلیسا که مغز کلام آموزه های شورای رستگاری و کلید درک مفهوم گفتگوی ادیان از دید کاتولیک است مورد بررسی قرار خواهد گرفت. در بخش سوم ،  این مساله مورد تایید قرار خواهد گرفت که مطمنا بدون گفتگوی ادیان ایمان واقعی وجود نخواهد داشت بلکه بالعکس  گفتگوی ادیان  منجر به احیای ادیان میشود. سپس به مسائل مربوط به گفتگوی بین کاتولیک ها و مسلمانان در طی 50 سال گذشته نگاهی خواهیم انداخت و  در پایان به شرایط مذهبی در اسلوونی خواهیم پرداخت.

کلمات کلیدی : گفتگوی بین ادیان ، دومین شورای واتیکان، احیای مذهب ، اسلوونی